2.3 — De kwalificatiestructuur is doelmatig; relevant voor de arbeidsmarkt, de samenleving en vervolgonderwijs. Regeling vaststelling modellen kwalificatiedossier en keuzedeel en toetsingskader kwalificatiestructuur mbo 2016
De kwalificatiestructuur is doelmatig; relevant voor de arbeidsmarkt, de samenleving en vervolgonderwijs.
Kwalificatiestructuur
a. De kwalificatiestructuur bevat de kwalificatie-eisen voor de (beginnende) beroepsbeoefenaren die aansluiten op de actuele vraag van de arbeidsmarkt en van instellingen voor vervolgonderwijs en die anticiperen op hun toekomstige vraag.
Kwalificatiedossier
b. De kwalificaties in het kwalificatiedossier bevatten, naast specifieke kwalificatie-eisen voor het beroep, tevens de kwalificatie-eisen voor generieke onderdelen van de beroepsopleiding zoals vastgesteld in het Examen- en kwalificatiebesluit WEB. Dat betreft:
i. De kwalificatie-eisen voor de generieke examenonderdelen Nederlandse taal en rekenen met een verwijzing naar de bij de betreffende mbo-niveaus behorende referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen;
ii. Een verwijzing naar de kwalificatie-eisen voor het generieke examenonderdeel loopbaan en burgerschap;
iii. Kwalificaties op niveau-4 bevatten tevens kwalificatie-eisen voor het generieke examenonderdeel Engels met een verwijzing naar de niveaus van het Europees raamwerk voor moderne vreemde talen (CEF / ERK).
c. De kwalificaties in het kwalificatiedossier zijn breed toeleidend naar de arbeidsmarkt. Een kwalificatie heeft niet betrekking op een functie maar op een beroep dat wordt uitgeoefend in meer dan één bedrijf.
d. De kwalificaties in het kwalificatiedossier zijn gebaseerd op door sociale partners gelegitimeerde beroepeninformatie die aansluit bij de actuele vraag op de arbeidsmarkt.
e. De kwalificaties in het kwalificatiedossier bevatten, indien van toepassing, relevante wettelijke beroepsvereisten als bedoeld in artikel 7.2.6 van de WEB, of bevat(ten) verwijzingen ernaar. De wettelijke beroepsvereisten zijn per betreffende kwalificatie vermeld en verwerkt in de kwalificatie-eisen van deze kwalificatie. De betreffende kwalificaties zijn niet in tegenspraak met deze wettelijke beroepsvereisten.
Keuzedeel
f. In de kwalificatiestructuur vormt het keuzedeel het onderdeel waarmee:
i. de positie van de student op de arbeidsmarkt wordt versterkt door verbreding en/of verdieping als aanvulling op de kwalificatie;
ii. de positie van de studenten bij de aansluiting op het naastgelegen hogere opleidingsniveau voor de kwalificatie wordt versterkt;
iii. mbo-instellingen flexibel in kunnen spelen op (regionale) arbeidsmarktontwikkelingen.
Een keuzedeel wordt altijd ontwikkeld voor een of meer kwalificatie(s) en heeft geen ondoelmatige overlap met de kwalificatie(s) waarvoor het ontwikkeld is.
g. Voor de entreeopleiding en de basisberoepsopleiding geldt dat het keuzedeel ook een remediërend karakter kan hebben.
Certificaat
h. Bij of krachtens algemene maatregel van bestuur (op basis van artikel 7.2.3. van de WEB) kan, aan beroepsgerichte onderdelen van een kwalificatie of een keuzedeel een mbo-certificaat worden verbonden.
i. Aan een beroepsgericht onderdeel of keuzedeel kan een certificaat worden verbonden als:
i. deze voorziet in een door bedrijven/werkgevers direct ervaren scholingsbehoefte, waarbij deze scholingsbehoefte landelijk wordt herkend binnen de relevante branche(s) en sector(en). De beschreven scholingsbehoefte is kwalitatief en/of kwantitatief onderbouwd met herleidbare en authentieke bronnen.
ii. deze een zelfstandige betekenis heeft op de arbeidsmarkt. Het betreft een afgerond takenpakket dat aantoonbaar voor een bredere inzetbaarheid zorgt, dan wel voor een betere uitvoering van beroepstaken, zodat weer voldaan wordt aan de actuele eisen van het beroep.
iii. de beoogde doelgroep werkenden en/of werkzoekenden nader is gespecificeerd.
j. Het beroepsgerichte onderdeel of keuzedeel waaraan een certificaat is verbonden, kan een aantal wettelijke en/of bijzondere beroepsvereisten bevatten, mits OCW het verbinden van een certificaat aan dit beroepsgericht onderdeel of keuzedeel binnen haar verantwoordelijkheid acht. Er kan geen certificaat worden verbonden aan een beroepsgericht onderdeel of keuzedeel dat in zijn geheel uit wettelijke beroepsvereisten bestaat, met uitzondering van de beroepsgerichte onderdelen die vastgesteld zijn in het kader van de Regeling Certificaten wettelijke vereisten groen beroepsonderwijs.
Verantwoordingsinformatie
k. In de verantwoordingsinformatie bij het kwalificatiedossier wordt verwezen naar de beroepeninformatie die van toepassing is op het kwalificatiedossier.
l. In geval van wettelijke beroepsvereisten wordt in de verantwoordingsinformatie bij het kwalificatiedossier verwezen naar de goedkeurende verklaring van het betreffende vakdepartement. Ook bevat het verantwoordingsdocument een beschrijving van de wettelijke beroepsvereisten en een toelichting op welke wijze deze wettelijke beroepsvereisten concreet zijn verwerkt zijn in de kwalificatie(s) c.q. kwalificatie-eisen.
m. In geval van bijzondere vereisten is dit in de verantwoordingsinformatie bij het kwalificatiedossier beschreven om welke bijzondere vereisten het gaat. Waar relevant is verantwoord hoe die verwerkt zijn in de kwalificatie(s).
n. In de verantwoordingsinformatie bij het kwalificatiedossier is een beschrijving opgenomen van ontwikkelings- en doorgroeimogelijkheden van studenten binnen het onderwijs na het behalen van de onderscheiden kwalificaties die in het dossier zijn opgenomen.
o. Als bij een kwalificatie met certificaten voor beroepsgerichte onderdelen sprake is van wettelijke beroepsvereisten, wordt in de verantwoordingsinformatie bij het kwalificatiedossier beschreven in hoeverre bij de beroepsgerichte onderdelen de wettelijke beroepsvereisten van toepassing zijn. Dit als aanvulling op de informatie over wettelijke beroepsvereisten in het keuzedeel resp. de bijlage ‘mbo-certificaat voor beroepsgericht onderdeel’.
- Regeling
- Regeling vaststelling modellen kwalificatiedossier en keuzedeel en toetsingskader kwalificatiestructuur mbo 2016
- Soort
- Ministeriële regeling
- Geldend vanaf
- 01-08-2026
- BWB-id
- BWBR0037661
- Versie
- 2026-08-01_0