wetzoeker

2.3 — Bestuursrechtspraak (vanaf 1994) Besluit vaststelling selectielijst van de Raad van State deelbeleidsterrein bestuursrechtspraak en algemene taken en bedrijfsvoering

Bestuursrechtspraak (vanaf 1994)

In 1994 trad de Algemene wet bestuursrecht (Awb) in werking en kwamen de Wet Arob en de Tijdelijke wet Kroongeschillen te vervallen. Het Kroonberoep werd geheel afgeschaft en de twee destijds rechtsprekende afdelingen werden samengevoegd tot één nieuwe, de Afdeling bestuursrechtspraak.

De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State is de hoogste algemene bestuursrechter in Nederland. Dat betekent dat, tenzij één van de andere hoge bestuursrechtelijke colleges in de wet als bevoegde rechter is aangewezen, zij het hoogste rechterlijke orgaan is dat een uitspraak kan doen over een geschil tussen burger en de overheid. Als overheden onderling een geschil hebben (bijvoorbeeld een gemeente en een provincie), doet de Afdeling bestuursrechtspraak hierover ook een uitspraak.

Een burger die het niet eens is met een beslissing van een gemeente, een provincie, een waterschap of de centrale overheid kan in beroep gaan bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Het betreft hier milieu- en ruimtelijke-ordeningszaken.

In een geschil over andere beslissingen en maatregelen (o.a. bouwzaken, subsidies, kapvergunningen, vreemdelingenzaken) moet een burger eerst in beroep bij de rechtbank. Na een uitspraak van de rechtbank kunnen de burger en het overheidsorgaan nog in hoger beroep gaan bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State.

Naast de ‘reguliere’ wijze van zaakbehandeling, komen de volgende ‘varianten’ voor:

− voorlopige voorziening / schorsing:

Om te voorkomen dat zich in de tijd tot de uitspraak op een hogerberoepschrift onherstelbare gevolgen voordoen (in geval van ‘onverwijlde spoed’), kan gedurende de hogerberoepsprocedure een verzoek worden gedaan de uitspraak van de rechtbank te schorsen. Een dergelijk verzoek om voorlopige voorziening wordt ook schorsingszaak genoemd. Deze maakt dus onderdeel uit van de hogerberoepzaak.

− behandeling buiten de formele rechtszitting:

Behandeling van de zaak op basis van de schriftelijk ingediende stukken. Er wordt uitspraak gedaan zonder een rechtszitting (‘buiten zitting’).

− mediation:

‘Minnelijke schikking.’ De partijen komen er onder leiding van een bemiddelaar zelf uit, zonder rechtelijke uitspraak.

De Afdeling bestuursrechtspraak is anno 2009 verdeeld in vier juridische Kamers, die zich buigen over de verschillende onderwerpen: Ruimtelijke Ordening (Wet op de ruimtelijke ordening, Natuurbeschermingswet, Luchtvaartwet), Milieu (Wet milieubeheer, Wet bodembescherming, Kernenergiewet), Vreemdelingenzaken (Vreemdelingenwet) en Hoger Beroep (op verschillend gebied, bijvoorbeeld bouwzaken, subsidies, vergunningen).

Voorbeelden van aansprekende (infrastructurele) zaken die bij de Raad van State aanhangig zijn gemaakt, zijn beroepen tegen grote projecten als de aanleg van de Tweede Maasvlakte, de Betuweroute, de Hoge-Snelheidslijn en van de vijfde landingsbaan op Schiphol. Op ander gebied sprong in het oog de behandeling van de zaak inzake subsidiëring van de politieke partij SGP (gelijkheidsbeginsel vs. klassieke vrijheidsrechten). Een voorbeeld van een uitspraak in een geschil tussen overheden onderling is de uitspraak in de zaak tussen de regering en onder meer de provincie Noord-Holland en enkele gemeenten over het voeren van een incasso-kort geding tegen de IJslandse bank Landsbanki. Onlangs heeft de Raad van State uitspraak gedaan in een zaak die was aangespannen door de nabestaanden van de slachtoffers van de val van Srebrenica tegen de weigering door de minister van Defensie om documenten van de Verenigde Naties over de vredesoperatie in voormalig Joegoslavië openbaar te maken.

Regeling
Besluit vaststelling selectielijst van de Raad van State deelbeleidsterrein bestuursrechtspraak en algemene taken en bedrijfsvoering
Soort
KB
Geldend vanaf
03-12-2011
BWB-id
BWBR0030699
Versie
2011-12-03_0

In de hele regeling · Officiële tekst op wetten.overheid.nl