Op 1 januari 1991 wordt bij wet (Arbeidsvoorzieningswet, Stb.1990, 402) een publiekrechtelijke organisatie, de Arbeidsvoorzieningsorganisatie, in het leven geroepen. De organisatie maakt niet langer deel uit van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) maar wordt een zelfstandige organisatie bestaande uit een centraal bestuur, een algemeen directeur, een centraal (landelijk) bureau, 28 regionale besturen met allen een regionaal directeur en regionaal stafbureau. Verder maken circa 140 arbeidsbureaus en 60 centra vakopleiding deel uit van de organisatie.

De Arbeidsvoorzieningsorganisatie wordt in artikel 2 van de AVW belast met het bevorderen van een doelmatige en rechtvaardige aansluiting van vraag en aanbod van arbeidskrachten op de arbeidsmarkt.

Hiertoe draagt zij in elk geval zorg voor (artikel 4 AVW):

het verzamelen en verstrekken van informatie over ontwikkelingen op de arbeidsmarkt;

voorlichting en advisering, gericht op het inzichtelijk maken van de arbeidsmarkt voor werkgevers en werkzoekenden (met name beroepskeuzevoorlichting);

het inrichten en in stand houden van een landelijk gespreide organisatie voor de openbare arbeidsbemiddeling, alsmede het bevorderen van een goede afstemming tussen deze en de door derden verrichte arbeidsbemiddeling;

het bevorderen van scholing, alsmede het stimuleren en coördineren van activiteiten van derden op dit terrein;

het bekend blijven met de ontwikkelingen van het leerlingwezen en het in overleg met de Minister van Onderwijs & Wetenschappen (O&W) bijdragen aan de ontwikkeling van beleidsvoorstellen daaromtrent.

Daarnaast voert de Arbeidsvoorzieningsorganisatie nog enkele andere wettelijke taken uit, waaronder de ontslagtaak (artikel 6 Buitengewoon Besluit Arbeidsverhoudingen).

In de nieuwe Arbeidsvoorzieningswet 1996 (AVW 1996) wordt in artikel 3 bepaald dat de doelstelling of kerntaak van de Arbeidsvoorzieningsorganisatie voortaan luidt: het bevorderen van de aansluiting tussen vraag naar en aanbod van arbeidskrachten op de arbeidsmarkt, in het bijzonder door dienstverlening aan moeilijk plaatsbare werkzoekenden.

In artikel 4 van de AVW 1996 staat wat deze kerntaak in elk geval inhoudt:

1. ten behoeve van iedere werkzoekende en werkgever:

het inrichten en in stand houden van een landelijk gespreide organisatie voor de openbare arbeidsbemiddeling;

het registreren van werkzoekenden en het registreren van vacatures;

het voordragen van geschikte vacatures aan werkzoekenden en het voordragen van geschikte werkzoekenden voor vacatures;

het verzamelen en analyseren van informatie over ontwikkelingen op de arbeidsmarkt;

het geven van informatie en advies met betrekking tot arbeidsmarktvraagstukken, studie- en beroepskeuze en om-, her-, of bijscholing;

2. ten behoeve van moeilijk plaatsbare werkzoekenden;

het geschikt maken voor hun inschakeling in de arbeid, in het bijzonder door scholing;

het leveren van bijzondere inspanningen voor hun arbeidsbemiddeling;

3. ten behoeve van werkgevers; het leveren van diensten ter vervulling van naar haar oordeel moeilijk vervulbare vacatures.

Binnen de Arbeidsvoorzieningsorganisatie is een negental actoren te onderscheiden, die onder de werking van de Archiefwet 1995 vallen en waarvan handelingen zijn opgenomen. Van deze actoren is hieronder een beschrijving opgenomen.

Centraal Bestuur voor de Arbeidsvoorziening

Het Centraal Bestuur voor de Arbeidsvoorziening (CBA), ingesteld op 1 januari 1991 bij de Arbeidsvoorzieningswet (AVW), staat aan het hoofd van de Arbeidsvoorzieningsorganisatie en is samengesteld uit vertegenwoordigers van de centrale organisaties van werkgevers en werknemers en vertegenwoordigers van de ministers van O&W, Economische Zaken (EZ) en SZW. De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) is lid zonder stemrecht. Het CBA staat onder een onafhankelijk voorzitter. De benoeming van de voorzitter, de plaatsvervangend voorzitters en de (plv.) leden vindt plaats bij Koninklijk Besluit.

Artikel 11 van de AVW geeft de taken van het CBA:

Het CBA is belast met:

het uitvoeren van de taak van de Arbeidsvoorzieningsorganisatie voor zover daarvoor op centraal niveau beleidsbepaling en -uitvoering noodzakelijk is;

het bevorderen van samenhang tussen het arbeidsvoorzieningsbeleid van de Arbeidsvoorzieningsorganisatie en dat van andere organisaties;

het op verzoek verlenen van ondersteuning aan Regionale Besturen;

het zorg dragen voor een deugdelijk beheer van de middelen van de Arbeidsvoorzieningsorganisatie.

De nieuwe AVW 1996 brengt een aantal veranderingen met zich mee voor het CBA. Deze veranderingen hebben onder meer betrekking op vervanging van de vertegenwoordigers van de rijksoverheid door kroonleden in het nieuw te benoemen bestuur en op het takenpakket.

Dit gewijzigde takenpakket is omschreven in artikel 14 van de AVW 1996 en luidt:

het vaststellen van het algemene beleid in de vorm van het landelijk beleidsplan;

het vaststellen van de landelijke begroting en van de landelijke jaarrekening en het landelijke jaarverslag;

het toezien op een juiste uitvoering van het vastgestelde algemene beleid, alsmede op de samenhang in het beleid van de Regionale Besturen en de afstemming van het algemene beleid;

het toezien op een deugdelijk beheer en een rechtmatige en doelmatige besteding van de middelen van de Arbeidsvoorzieningsorganisatie aan de onderscheiden taken;

het voeren van overleg met de Minister van SZW;

het benoemen van de Algemene Directie.

Algemeen Directeur/ Algemene Directie

De Algemene Directeur staat aan het hoofd van het centraal bureau voor de Arbeidsvoorziening. In de Memorie van Toelichting van de AVW

2 Kamerstuk 1987-1988, 20 569, nr. 3 blz. 15

worden de volgende taken onderscheiden.

De Algemeen Directeur is belast met de voorbereiding en uitvoering van het landelijk arbeidsvoorzieningsbeleid, het in adviserende zin bieden van ondersteuning aan de organisatieonderdelen die landelijk of regionaal met uitvoerende taken zijn belast, het beheren van de middelen van de Arbeidsvoorzieningsorganisatie en het voeren van het secretariaat van het CBA.

Verder bepaalt de wet dat de Algemeen Directeur wordt benoemd door het CBA.

Op 1 augustus 1994 wordt de naamgeving van het centraal bureau voor de Arbeidsvoorziening gewijzigd in Landelijk Bureau Arbeidsvoorziening (LBA). De gewijzigde naam dient meer recht te doen aan het gegeven van een gedecentraliseerde Arbeidsvoorzieningsorganisatie en heft het verwarrende onderscheid op tussen de benaming Centraal Bestuur voor de Arbeidsvoorziening en centraal bureau voor de Arbeidsvoorziening.

De AVW 1996 heeft een aantal grote veranderingen teweeggebracht. Deze wet bepaalt dat er voortaan sprake is van een Algemene Directie (AD), bestaande uit een hoofddirecteur en één of meer directeuren. Daarnaast vindt er een uitbreiding van taken en bevoegdheden plaats. De dagelijkse leiding over de organisatie als geheel wordt opgedragen aan de AD. Verder krijgt de AD taken en bevoegdheden om de eenheid in bedrijfsvoering te realiseren.

In artikel 26 van de AVW 1996 wordt de AD met de volgende taken belast:

het voeren van de dagelijkse leiding van de Arbeidsvoorzieningsorganisatie alsmede het verrichten van de werkzaamheden ter uitvoering van de bij en krachtens deze of een andere wet aan de Arbeidsvoorzieningsorganisatie opgedragen taken, een en ander voor zover niet voorbehouden aan het Centraal Bestuur, de Regionale Besturen of de Regionale Directies;

het voorbereiden van de landelijke beleidsontwikkeling en het uitvoeren van het vastgestelde beleid;

het zorg dragen voor het beheer en de bedrijfsvoering van de Arbeidsvoorzieningsorganisatie, waaronder in elk geval begrepen financieel beheer, personeelsbeleid, kwaliteitszorg, informatievoorziening, informatiebeheer en statistiek alsmede het geven van aanwijzingen aan de Regionale Directies met betrekking tot deze onderwerpen;

het adviseren en ondersteunen van de Regionale Besturen en Regionale Directies;